วันที่ 27 ธันวาคม พ.ศ. 2552 เวลา 14:11:51 น. มติชนออนไลน์

ทำไมปัญหาเหล้าเบียร์จึงเป็นปัญหาสุขภาพที่สำคัญอันดับ 1

โดย นพ.พงศ์เทพ วงศ์วัชรไพบูลย์ เลขาธิการมูลนิธิแพทย์ชนบท

เหล้า เบียร์เป็นสิ่งที่อยู่คู่กับประเทศไทยและคนไทยมานาน เพราะคนไทยชอบสนุกสนาน และขี้อาย ถ้าไม่ได้ดื่มเหล้าจะไม่กล้าพูด เหล้าจึงถูกใช้เป็นตัวสร้างความสัมพันธ์อันดีกับเพื่อน ผู้ร่วมงานและเจ้านาย ทำให้การงานราบรื่น และคลายความเครียดจากการทำงานหนัก


ด้วยเหตุทั้งหลายเหล่านี้ทำให้คนไทยติดอันดับดื่มสุราสูงสุดเป็นอันดับ 5 ของโลก แต่เหล้าไม่ได้ทำให้เกิดแค่ความสุขในช่วงเวลาที่ดื่มเท่านั้น แต่ก่อผลลบอันร้ายแรงตามมา


จาก ข้อมูลของสำนักนโยบายและยุทธศาสตร์กระทรวงสาธารณสุขในปี 2549 พบว่า สาเหตุการตายอันดับ 1 ของคนไทยคือโรคมะเร็งโดยมีอัตราการตายเท่ากับ 83 ต่อแสนประชากร และมะเร็งที่เป็นสาเหตุการตายอันดับ 1 คือมะเร็งตับ โดยมีผู้ป่วยมะเร็งตับเกิดขึ้นใหม่ปีละ 15,000 ราย และ 3 ใน 4 ของผู้ป่วยมะเร็งตับเป็นผู้ชาย ซึ่งบ่งถึงว่า สาเหตุของมะเร็งตับส่วนใหญ่เกิดจากการดื่มเหล้าเบียร์ เนื่องจากผู้ชายดื่มสุรามากกว่าผู้หญิงถึง 5.5 เท่า


นอกจากทำให้เสียชีวิตจากมะเร็งแล้ว เหล้าเบียร์ยังทำให้เกิดอุบัติเหตุ ซึ่งเป็นสาเหตุการตายอันดับ 3 ของคนไทย โดยมีอัตราตายเท่ากับ 59.8 ต่อแสนประชากร โดยร้อยละ 44.9 ของอุบัติเหตุสัมพันธ์กับการดื่มแอลกอฮอล์ ทั้งส่งผลให้เกิดการบาดเจ็บกับผู้ดื่มเองและยังส่งผลให้เกิดอุบัติเหตุกับ ผู้ที่ไม่ดื่มด้วย


ดู จากข้อมูลสาเหตุการตายเพียงอย่างเดียวอาจจะไม่ชัดเจนพอ องค์การอนามัยโลกจึงได้คิดวิธีการคำนวณภาระโรค เนื่องจากว่าผู้ที่เสียชีวิตถ้าเป็นคนหนุ่มสาว ย่อมมีความสูญเสียทั้งต่อสังคมและเศรษฐกิจมากกว่าคนชรา เช่น ถ้าชายหนุ่มอายุ 20 ปีเสียชีวิต ทั้งที่อายุคาดเฉลี่ยของเขาควรอยู่ถึง 72 ปี ถือว่า ชีวิตของเขาสูญหายไป 52 ปี หรือถ้าพิการเดินไม่ได้ ชีวิตเขาย่อมสูญหายไปกว่าครึ่งในอีกหลายสิบปีที่ยังเหลืออยู่


ในขณะที่คนชราเสียชีวิตจากโรคปอดอักเสบเมื่อวัย 70 ปี ชีวิตของเขาสูญหายไปเพียงแค่ 2 ปี


ดัง นั้นเมื่อนำจำนวนปีที่สูญหายไปจากโรคต่างๆมารวมกัน และคำนวณหาว่าโรคนั้นมีสาเหตุมาจากปัจจัยเสี่ยงชนิดใด จากการคำนวณโดยใช้สูตรดังกล่าวในปี 2547 พบว่า สุราเป็นปัจจัยเสี่ยงที่ก่อภาระกับสังคมเป็นอันดับ 1 ในเพศชาย และอันดับ 9 ในเพศหญิง เพราะสุรายังทำให้เกิดอีกหลายโรคที่อาจจะไม่ทำให้เสียชีวิตเช่นโรคซึมเศร้า โรคจิตจากพิษสุราเรื้อรัง และโรคตับแข็ง


ในแต่ละปีมีผู้เสียชีวิตจากอุบัติเหตุจราจรกว่า 12,000 คน และบาดเจ็บสาหัส 15,000 คน โดยไทยมีอุบัติเหตุจราจรสูงเป็นอันดับ 6 ของโลก และร้อยละ 55 ของผู้เสียชีวิตอายุน้อยกว่า 35 ปี


จาก ข้อมูลดังกล่าวจะเห็นว่า สังคมได้ลงทุนในการเลี้ยงดูเด็กจนกลายเป็นวัยรุ่น เมื่อใกล้จะได้ทำงานและหารายได้มาช่วยสังคมและเศรษฐกิจของประเทศ กลับต้องมาเสียชีวิตจากอุบัติเหตุ หรือถ้าไม่เสียชีวิต แต่พิการทางสมอง ยิ่งส่งผลให้บิดามารดาจำเป็นต้องลาออกจากงานมาดูแล และยังจะส่งผลกระทบไปถึงความสูญเสียทางจิตใจที่ประเมินค่าไม่ได้อีกด้วย



ดังนั้นความเสียหายดังกล่าวจึงเป็นภาระโรคซึ่งเกิดจากเหล้าเบียร์ที่ส่งผลอันยิ่งใหญ่ต่อเศรษฐกิจและสังคมไทยอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้


ชายไทยอายุ 11 ปีขึ้นไปดื่มเหล้าเบียร์สูงถึงร้อยละ 50.3 และมีอัตราดื่มเบียร์เพิ่มขึ้นสูงถึง 14 เท่า ในรอบ 8 ปีที่ผ่านมาด้วย ผลของการโฆษณาประชาสัมพันธ์ของธุรกิจเหล้าเบียร์ต่างๆ จนทำให้ภาคประชาชนมีการขับเคลื่อนล่า 13 ล้านรายชื่อเพื่อสนับสนุน พ.ร.บ.ควบคุมเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ ซึ่งมีผลบังคับใช้ตั้งแต่วันที่ 13 กุมภาพันธ์ 2551 เป็นต้นมา โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อชะลอการเพิ่มขึ้นของการบริโภคเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ และนักดื่มหน้าใหม่


อย่าง ไรก็ดีการบังคับใช้กฎหมายดังกล่าวยังเป็นไปได้ยากซึ่งแตกต่างจากกฎหมายควบ คุมยาสูบ ที่ทำให้ผู้สูบบุหรี่ลดลงจากร้อยละ 30.1 ในปี 2519 เป็น ร้อยละ 20.3 ในปี 2549 เนื่องจากยาสูบถูกผลิตโดยโรงงานยาสูบซึ่งเป็นหน่วยงานภายใต้การกำกับของรัฐ ไม่สามารถกระทำผิดกฎหมายและปฎิเสธว่าไม่รู้กฎหมายไม่ได้


แต่สุรา ถูกผลิตโดยธุรกิจเอกชนที่มีมูลค่าการตลาดหลายแสนล้านบาท ซึ่งภาคธุรกิจย่อมต้องการขยายฐานผู้บริโภคให้มากขึ้นตามระบบทุนนิยม ส่งผลให้การบังคับใช้กฎหมายที่บางส่วนต้องผ่านภาคการเมืองเป็นไปได้ยาก จึงเป็นเรื่องที่ภาคประชาชนต้องช่วยกันติดตามและสนับสนุนให้เกิดการบังคับ ใช้กฎหมายอย่างจริงจัง


ภาค เศรษฐกิจส่วนใหญ่ขับเคลื่อนด้วยกลุ่มวัยแรงงานซึ่งเป็นเกษตรกรและผู้ใช้แรง งานเป็นส่วนใหญ่ โดยกลุ่มนี้ส่วนใหญ่ดื่มสุราถึงร้อยละ 66.1 ย่อมส่งผลให้เกิดโรคต่างๆและเกิดปัญหาครอบครัว จนเป็นปัญหาเศรษฐกิจระดับจุลภาคตามมา ปัญหาดังกล่าวย่อมก่อให้เกิดผลกระทบต่อเศรษฐกิจในระดับมหภาคด้วยเช่นกัน เปรียบได้กับสังคมที่มีเศรษฐี คนชั้นกลาง และผู้ใช้แรงงานอยู่ในบ้านที่มี 3 ชั้น


ถ้า ชั้นแรกของบ้านที่มีเสาหลักเกิดมีปลวกกัดแทะ เมื่อกัดแทะจนถึงจุดหนึ่งที่เสาอยู่ไม่ได้ เสาย่อมพังลงมา คนที่อยู่บ้านนั้นทั้งชั้นสอง ชั้นสาม ไม่ว่าจะร่ำรวยแค่ไหน ย่อมอยู่ไม่ได้เช่นกัน


การ เติบโตของเศรษฐกิจอย่างยั่งยืนนั้นจึงจำเป็นต้องอาศัยหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอ เพียงขององค์พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ซึ่งทรงดำริให้มีภูมิคุ้มกันต่ออบายมุขทั้งหลาย คนในชาติจึงจะอยู่รอดได้


ปัญหา จากเครื่องดื่มแอลกอฮอล์จึงเป็นปัญหาสำคัญอันดับ 1 ที่ไม่ควรรอให้รัฐบาลใดๆประกาศมาแก้ไข แต่เป็นหน้าที่ของคนไทยทั้งหมดที่จะช่วยกันลดความสูญเสียที่กำลังเกิดขึ้น และจะเกิดขึ้นต่อไปในอนาคต

เพื่อสังคมที่ดีของลูกหลานของเรา

รณรงค์กันอย่าหยุด... ให้ความรู้ที่ถูกต้องแก่เยาวชน และครอบครัวจะต้องให้การดูแลแนะนำและเป็นตัวอย่างที่ดีที่ไม่ดื่มเหล้า แก่ลูกหลานด้วย